Office of the Faculty Regent

Author: Offices of the Sectoral Regents Secretariat UP System

  • #FRSpeaks | Akademikong Kalayaan sa Timog Silangang Asya, Nararapat Depensahan

    Kahapon, ika-26 ng Hunyo, nagtapos ang dalawang araw na pangrehiyonal na konsultasyon para sa Southeast Asia Regional Principles on Academic Freedom, na pangunahing inorganisa ng Southeast Asia Coalition on Academic Freedom (SEACAF) katuwang ang UP Center for Education and Development, sa suporta at pakikipagtulungan ng Opisina ng Faculty Regent ng Unibersidad ng Pilipinas, UP Manila Department of Political Science, UP Diliman Department of Political Science, All UP Academic Employees Union, ACT Philippines, at Network in Defense of Historical Truth and Academic Freedom. Layunin ng pagtitipong ito na tipunin ang mga kasapi ng iba’t ibang bahagi ng akademikong komunidad upang sama-samang hubugin ang tunguhin at pagtibayin ang mga prinsipyong magsisilbing batayan sa pagtatanggol at pagsusulong ng akademikong kalayaan sa Timog-Silangang Asya.

    Dinaluhan ang konsultasyon ng mga propesor, guro, mananaliksik, kinatawan ng mga unyon sa akademya, mga estudyante at organisasyon ng kabataan, gayundin ng mga delegado mula sa iba’t ibang pamantasan at institusyon ng mas mataas na edukasyon sa Indonesia, Malaysia, Thailand, Cambodia, at Pilipinas. Sa pamamagitan ng mga plenaryo at talakayan, ibinahagi ng bawat kalahok ang kanilang mga karanasan, hamon, at mga pananaw hinggil sa kalagayan ng akademikong kalayaan sa kani-kanilang bansa.

    Sa unang araw ng konsultasyon, tinalakay ang working draft ng Southeast Asia Regional Principles on Academic Freedom, na nakabatay sa Surabaya Principles on Academic Freedom na unang binuo sa Indonesia noong 2017. Layunin ng balangkas na ito na higit pang palakasin ang proteksyon sa karapatan ng mga iskolar, guro, mananaliksik, estudyante, at iba pang bahagi ng akademikong komunidad sa malayang pagtuturo, pananaliksik, pagpapahayag, at paghahanap ng katotohanan. Pinagyaman din ang burador sa pamamagitan ng pagbabahagi ng mga pinakamahusay na karanasan at mekanismo ng iba’t ibang bansa sa pagtatanggol sa akademikong kalayaan at iba pang kaugnay na karapatang pantao.

    Muling pinagtibay ng mga kalahok na ang akademikong kalayaan ay hindi maihihiwalay sa mas malawak na usapin ng karapatang pantao. Ang kakayahang malayang mag-isip, magtanong, magsaliksik, at magpahayag ay mahalagang salik sa paghubog ng mga institusyong pang-edukasyon na nagsisilbi sa mamamayan at sa pagsusulong ng isang demokratiko at makatarungang lipunan.

    Sa konteksto ng Unibersidad ng Pilipinas, malinaw ding kinikilala ang kahalagahan ng akademikong kalayaan. Nakasaad sa Seksyon 5 ng UP Charter of 2008 na, “The National University has the right and responsibility to exercise academic freedom.” Kaakibat nito, nananatiling isa sa mga pangunahing adbokasiya ng Opisina ng Faculty Regent ang walang humpay na pagtatanggol at pagpapalawak ng mga espasyong nagbibigay-daan sa malayang pagkatuto, pananaliksik, at kritikal na pag-iisip.

    Sa pagbubukas ng ikalawang araw ng konsultasyon, binigyang-diin ni Faculty Regent Early Sol Gadong ang patuloy na kahalagahan ng akademikong kalayaan sa gitna ng mabilis na pag-unlad ng artificial intelligence at iba pang pagbabagong kinakaharap ng mga pamantasan. Aniya, “Academic freedom facilitates the conditions for meaningful inquiry, open dialogue, and the pursuit of knowledge in the service of the people.”

    Dagdag pa niya, hindi lamang mga banta sa loob ng akademya ang dapat tugunan kundi maging ang mga krisis na kinahaharap ng lipunan tulad ng digmaan, lumalalang hindi pagkakapantay-pantay, krisis sa klima, at mga mapaniil na pamahalaan. Sa ganitong kalagayan, higit na mahalaga ang pangangalaga sa akademikong kalayaan upang makapaglinang ng mga mamamayang kritikal, mulat, at aktibong nakikilahok sa pagharap sa mga suliranin ng lipunan.

    Binigyang-diin din ni FR Sol na bagama’t mahalaga ang mga polisiyang binubuo upang maprotektahan ang akademikong komunidad, hindi sapat ang mga ito kung walang patuloy na sama-samang pagkilos. Aniya, ang akademikong kalayaan ay hindi lamang ipinagkakaloob ng mga institusyon kundi isang karapatang patuloy na ipinaglalaban at ipinagtatanggol. Inalala rin niya ang mga kasamahan at kapwa akademikong nag-alay ng kanilang buhay at kalayaan sa pagtatanggol sa prinsipyong ito. Sa pagtatapos ng kanyang mensahe, hinikayat niya ang lahat na gawing kolektibong paninindigan ang pagsusulong ng Southeast Asia Regional Principles on Academic Freedom upang manatiling buhay ang mga kalayaang nagbibigay-daan sa kritikal na pag-iisip, demokratikong pakikilahok, at panlipunang katarungan para sa susunod pang mga henerasyon.

    Bagama’t nagtapos na ang pagtitipon, nananatiling buhay ang proseso ng paglinang sa Southeast Asia Regional Principles on Academic Freedom. Bilang isang buhay na dokumento, ipinangako ng mga miyembro ng SEACAF na patuloy itong lilinangin at iaangkop sa nagbabagong kalagayan ng rehiyon at ng akademya. Nagkaisa rin ang mga kalahok na ipagpatuloy ang mga talakayan at maglunsad ng mga kaukulang inisyatiba sa kani-kanilang mga institusyon upang higit pang mapatatag ang pagtatanggol sa akademikong kalayaan sa Timog-Silangang Asya.

    #DefendAcademicFreedom

  • #𝐅𝐑𝐔𝐩𝐝𝐚𝐭𝐞𝐬 | 𝐏𝐮𝐥𝐨𝐧𝐠 𝐏𝐚𝐧𝐠𝐤𝐚𝐠𝐮𝐫𝐮𝐚𝐧 𝐧𝐠 𝐔𝐏 𝐌𝐚𝐧𝐢𝐥𝐚-𝐒𝐜𝐡𝐨𝐨𝐥 𝐨𝐟 𝐇𝐞𝐚𝐥𝐭𝐡 𝐒𝐜𝐢𝐞𝐧𝐜𝐞𝐬 𝐬𝐚 𝐏𝐚𝐥𝐨, 𝐋𝐞𝐲𝐭𝐞

    Nitong Biyernes, Hunyo 19, nagdaos ng pulong pangkaguruan si Faculty Regent Early Sol Gadong kasama ang mga fakulti ng UP Manila-School of Health Sciences (UPM-SHS) sa kampus nito sa Palo, Leyte. Dumalo rin sa pulong ang Dekano ng UPM-SHS na si Dr. Charlie E. Labarda.

    Kabilang sa mga pangunahing usaping tinalakay sa pulong ang hindi pa nababayarang overload honorarium ng mga guro, study leave at iba pang usaping pangkapakanan ng mga fakulti, pagsasaayos ng mga pasilidad, pangangailangan para sa dagdag na faculty items, promotion at tenure, at ang panawagang magkaroon ng pampublikong ospital sa rehiyong Samar-Leyte.

    Nagbigay rin si FR Sol ng mga update hinggil sa mga usaping ito. Kaugnay ng unpaid overload honorarium, ibinahagi niyang patuloy na naghahanap ang administrasyon ng mapagkukunan ng pondo upang mabayaran ang mga naantalang honorarium. Sa antas ng polisiya, ayon kay Tsanselor Michael L. Tee ng UP Manila, isinasaalang-alang din ang natatanging quarterly academic calendar ng UPM-SHS sa pagbabalangkas ng mga patakaran sa overload pay upang hindi lalong mabigatan ang mga guro.

    Hinikayat din ni FR Sol ang mga fakulti na samantalahin ang mga oportunidad para sa study leave at sabbatical leave bilang bahagi ng kanilang propesyonal na pag-unlad at pangangalaga sa kanilang kalusugan at kapakanan. Aniya, ang pamumuhunan sa kapakanan, kagalingan, at pagpapaunlad ng mga guro ay pamumuhunan din sa pangmatagalang pag-unlad ng unibersidad.

    Ikinatuwa rin ni FR Sol ang mga naging pagbabago sa faculty room ng kampus, kabilang ang pagkukumpuni sa dati nitong sirang kisame at ang pagkakaroon ng maayos na air conditioning system.

    Ipinahayag naman ng mga fakulti ang pangangailangan para sa mas maraming faculty items upang mas maayos na maipamahagi ang mga tungkulin sa pagtuturo at magkaroon ng sapat na panahon para sa pananaliksik. Kaugnay nito, nangako si FR Sol na susubaybayan ang pagpapatupad ng mga mekanismong magbibigay-daan sa mga guro ng General Education (GE) na makapaglingkod sa mga yunit ng UPM-SHS. Sa kasalukuyan, ang mga guro mula sa allied medical fields ang nagtuturo ng ilang GE courses tulad ng Math at PE, na lalo pang nagpapabigat sa kanilang kasalukuyang mga responsibilidad.

     

    Sa usapin ng promotion at tenure, ibinahagi ni FR Sol na kasalukuyang gumagawa ng panukala ang Office of the Faculty Regent upang palawakin ang mga landas para sa promosyon at tenure ng mga guro. Layunin nitong kilalanin hindi lamang ang pananaliksik kundi maging ang iba pang mahahalagang ambag ng mga guro at kawani ng UP, tulad ng paglilingkod-bayan at pampublikong serbisyo.

    Tinalakay rin sa pulong ang matagal nang pangangailangan para sa karagdagang pampublikong ospital o sangay ng Philippine General Hospital sa rehiyong Samar-Leyte upang higit na mapalawak ang akses ng mamamayan sa de-kalidad na serbisyong pangkalusugan at mapalakas ang pagsasanay ng mga mag-aaral sa larangan ng medisina at allied health professions.

    Ang UPM-SHS ay isang natatanging programang nagbibigay ng pagkakataon sa mga mag-aaral mula sa mga marhinalisado at malalayong komunidad na makapag-aral sa Unibersidad ng Pilipinas sa larangan ng medisina at iba pang kursong pangkalusugan. Sa pamamagitan ng programang ito, nahuhubog ang mga propesyunal bilang mga doktor, midwife, nars, at mananaliksik na inaasahang maglilingkod at magbabalik sa kanilang mga komunidad upang tugunan ang mga suliraning pangkalusugan at makatulong sa pagpapaunlad ng kanilang mga lugar.

    Sa panahong patuloy na itinutulak ng mababang sahod at kakulangan ng suporta ang maraming healthcare worker na mangibang-bansa, nananatiling pambihira ang ambag ng UPM-SHS. Humigit-kumulang 95% ng mga gradweyt nito ang nananatili sa bansa at buong-pusong naglilingkod sa kanilang mga pamayanan. Dahil dito, mahalagang kilalanin at suportahan ng unibersidad ang mahalagang ambag ng UPM-SHS sa lipunan sa pamamagitan ng pagbibigay sa mga guro at kawani nito ng sapat na pagkalinga, suporta, at mga kondisyong magpapahintulot sa kanilang magampanan nang mahusay ang kanilang misyon.

    #KaayohanParaSaTanan

  • #𝐅𝐑𝐒𝐩𝐞𝐚𝐤𝐬 | 𝐂𝐞𝐛𝐮 𝐄𝐦𝐩𝐥𝐨𝐲𝐞𝐞 𝐖𝐞𝐥𝐥𝐧𝐞𝐬𝐬 𝐏𝐫𝐨𝐠𝐫𝐚𝐦

    Noong ika-18 ng Hunyo ay ikalawang araw ng UP Cebu Employee Wellness Program na inorganisa ng Associate in Arts Sports Studies Program ng College of Social Sciences, UP Cebu. Inimbitahan si Rehente ng Kaguruan Early Sol Gadong upang ibahagi ang kaniyang pananaw sa pagtataguyod ng Kaayohan para sa Tanan at ang mga inisyatibang isinusulong ng Opisina ng Rehente ng Kaguruan para sa kapakanan ng mga guro, mananaliksik, at kawani ng Unibersidad.

    Bilang panimula, binalikan ni FR Sol ang mga pangunahing kampanya sa ilalim ng Tatak Service-Oriented Leadership, kung saan isinusulong ng kaniyang opisina ang pagiging “Champion of Wellness, Well-being, and Welfare for All.” Binubuo ito ng anim na haligi: Kabaskog (Visayan: Strength), Amping (Cebuano Bisaya: To Care, take care), Yakat (Hilgaynon: To persuade, invite, attract), Olnos (Kankanaey: To get along well), Himangraw (Waray: Conversation), at Akademikong Kalayaan.

    Kabaskog (Visayan: Strength)

    Sa ilalim ng Kabaskog, iniulat ni FR Sol ang nauna nang pagpapalawak ng eHOPE, kabilang ang paglagda ng Memorandum of Agreement sa pagitan ng UP at Cardinal Santos Medical Center. Ibinahagi rin niya ang pagsusulong ng mga programang nagtataguyod ng active mobility, inclusive spaces, at sustainable transportation, kabilang ang panukalang libreng shuttle service para sa mga guro at REPS na nakapaloob sa bagong Collective Negotiation Agreement (CNA) ng All UP Academic Employees Union at ng administrasyon ng UP para sa 2025–2029.

    Tinalakay rin niya ang laban para sa mas mataas na badyet sa edukasyon kung saan nakamit ng UP ang karagdagang ₱6.78 bilyong badyet ngayong taong 2026, kung kaya’t sa kabuuan ay mayroong ₱29.47 bilyong pondo ang pamantasan. Isang makasaysayang tagumpay ang dagdag pondong ito bagaman malayo pa rin sa ₱46.85 bilyong pondong kahingian upang tugunan ang pangangailangan ng Pamantasan. Kaugnay nito, nakikiisa si FR Sol sa UP the Budget Fight Network upang patuloy na igiit ang sapat na pondong maglilingkod sa mga estudyante, guro, kawani, at komunidad.

    Amping (Cebuano Bisaya: To Care, take care)

    Sa ilalim naman ng Amping, binigyang-diin niya ang pagsusulong ng mas maraming plantilla items, nakabubuhay na sahod, at mas mahusay na mga benepisyo para sa mga guro at kawani. Kabilang sa mga naisulong sa CNA ang hazard pay, pagpapahusay ng mga benepisyong pang-ekonomiya, mas inklusibong compassionate days for bereavement, at pagpapatibay ng mga serbisyong pangkalusugang pangkaisipan. Isinusulong din ang mentoring systems para sa mga junior faculty members at pagpapalawig ng housing benefits upang maging mas inklusibo para sa iba’t ibang uri ng pamilya tulad ng common-law partners, LGBT partners, at adoptive relations. Magkakaroon din ng Technical Working Group para sa mga usapin ng mga retiradong miyembro ng kaguruan.

    Yakat (Hilgaynon: To persuade, invite, attract)

    Sa ilalim ng Yakat, ibinahagi ni FR Sol ang mungkahing writing leave o writing load credit para sa mga publikasyong kinakailangan sa tenure at promotion. Isinusulong din ang pagsusuri sa workload, teaching hours, at promotion opportunities upang matiyak ang mas patas na kalagayan para sa lahat ng miyembro ng kaguruan. Ibinahagi niya rin na naibukas na ang usapin ng “stopping the clock” for substitute faculty, upang higit silang mabigyan ng panahon sa posibleng pag-transition bilang regular faculty.

    From left to right: (1) Prof. Marla Frances Mallari, Dean, College of Human Kinetics, UP Diliman; (2) Assoc. Prof. Alberto Dimarucut, Faculty, College of Human Kinetics, UP Diliman; (3) Asst. Prof. Ma. Alena N. Macasil, Director, Office of Student Affairs, UP Cebu; (4) Prof. Gilda Uy – Retired Faculty in Leisure Studies, UP Diliman; (5) Faculty Regent Early Sol Gadong; (6) Asst. Prof. Norberto Madrigal Faculty, College of Human Kinetics, UP Diliman; (7) Julien Musialowski, Movement and Functional Performance Consultant

    Olnos (Kankanaey: To get along well)

    Sa ilalim naman ng Olnos, binigyang-diin niya ang kahalagahan ng ligtas at inklusibong mga espasyo sa loob ng Unibersidad. Kabilang sa mga hakbang ang pagsusulong ng regular na town hall sessions, gender sensitivity and awareness programs, at pagpapatibay sa pagpapatupad ng mga batas tulad ng Safe Spaces Act. Nagsimula na rin ang mga orientation hinggil sa CNA para sa mga administrador upang mapalakas ang pagtutulungan ng administrasyon at mga unyon sa pagsusulong ng kapakanan ng mga empleyado ng UP.

    Himangraw (Waray: Conversation)

    Samantala, sa ilalim ng Himangraw, ibinahagi ni FR Sol ang mga isinagawang systemwide dialogues gaya ng Batayan, Kaayohan Summit, at ang oorganisahing Creative Work Summit, gayundin ang mga hakbang upang mapahusay ang mga serbisyong pang-aklatan. 

    Akademikong Kalayaan

    Sa usapin naman ng Akademikong Kalayaan, muling pinagtibay niya ang kahalagahan ng pagtatanggol sa akademikong kalayaan sa pamamagitan ng pakikiisa sa mga kampanyang nagtataguyod nito sa loob at labas ng bansa at ng pagpapatuloy ng pagbuo ng mga Academic Freedom Committees sa UP System at mga CUs.

     

    Ibinahagi rin ni FR Sol ang mga prayoridad na patuloy na isusulong ngayong taon, kabilang ang pagdaraos ng kumperensiya hinggil sa aging at wellness, pagpapalawig pa ng eHOPE upang higit na masaklaw ang mga serbisyong pangkalusugang pangkaisipan, at pagsusulong ng pagkakaroon ng karagdagang psychosocial support personnel sa loob ng Unibersidad.

    Matapos ang presentasyon ay nagkaroon ng malayang talakayan kasama ang mga kalahok ng programa. Nakibahagi rin si FR Sol sa fitness testing activities bilang pakikiisa sa layunin ng workshop na paigtingin ang kamalayan sa kalusugan at kagalingan sa lugar ng trabaho.

    Sa kabuuan, binigyang-diin ni FR Sol na ang wellness ay hindi lamang usapin ng pisikal na kalusugan o indibidwal na responsibilidad. Kabilang dito ang pagkakaroon ng sapat na suporta, makataong kalagayan sa paggawa, ligtas at inklusibong mga espasyo, makatarungang benepisyo, at akademikong kalayaan. Ito ang diwa ng Kaayohan para sa Tanan — ang pagsusulong ng holistikong kabutihan, kagalingan, at kapakanan ng lahat ng kawani at kaguruan sa loob ng pamantasan.

     

  • Opisyal na Pahayag | Mayo Uno 2026

    Opisyal na Pahayag | Mayo Uno 2026

    Sahod at Dignidad: Tunay na Pagkilala sa Manggagawa

    Nitong nakaraang paggunita ng Mayo Uno, nakiisa ang Opisina ng Faculty Regent (OFR) sa paggunita ng Pandaigdigang Araw ng mga Manggagawa. Sa sektor ng edukasyon, hindi sapat ang tokenistikong pasasalamat sa mga guro, kawani, mananaliksik, guwardiya, at mga custodian na silang sumasalo ng bigat ng responsibilidad sa paghubog ng mga kritikal at mapanuring kabataan. Sa harap ng tumitinding krisis pang-ekonomiya, ang tunay na pagkilala sa serbisyo ng mga kaguruan at mga kawani ay dapat kumikilala rin sa kanilang karapatan sa nakabubuhay na sahod, dignidad, at kaginhawaan.

    Photo By: All U.P. Academic Employees Union

    Nitong ika-30 ng Abril, nagpasa ng petisyon ang Alliance of Concerned Teachers (ACT) Philippines na hinihinging gawing Php 50,000 ang entry-level salary ng pampubliko at pribadong mga guro, gayundin na gawing P36,000 ang basic pay para sa Salary Grade 1. Nakatanggap ito ng 50,000 na pirma mula sa mga guro sa iba’t ibang parte ng bansa. Ang petisyon na ito ay bunga ng datos na siyam sa sampung guro ay tumatanggap ng mas mababang sahod sa family living wage na Php 1,200 kung kaya napipilitan ang mga guro na gamitin ang sariling pera o hindi kaya naman ay umutang para sa pangangailangan sa klasrum. Bukod sa mababang sahod ay lalong pinabibigat ng mga top-down na polisiya ang trabaho ng kaguruan.

    Ayon kay Rep. Tinio, ikinadidismaya ang malinaw na “top-down” na pamamaraan ng paggawa ng polisiya ng administrasyon at ng Department of Education sa pagpapatupad ng malalaking pagbabago sa school calendar nang walang makabuluhang konsultasyon sa mga guro na siyang direktang nagpapatupad nito sa silid-aralan. Repleksyon ito ng mas malalim na problema ng sentralisadong pagpapasya na hindi isinasaalang-alang ang aktuwal na kalagayan sa mga paaralan.

    Photo By: All U.P. Academic Employees Union

    Sa gitna ng nagpapatuloy na mga rebisyon sa K to 10 at sa kurikulum ng Senior High School, ang ganitong biglaang pagbabago ay nagiging panibagong disrupsyon sa sistema ng edukasyon na inaasahang papasanin ng mga guro at ipapataw sa mga mag-aaral nang walang sapat na paghahanda, malinaw na transisyon, at kinakailangang rekurso. Sa halip na magsilbing tugon sa mga umiiral na suliranin, lalo lamang nitong pinapalala ang kalituhan at kawalang-katiyakan sa loob ng akademikong taon.

    Sa kasalukuyan pa lamang, malinaw nang nadaragdagan ang pasaning administratibo at akademiko ng mga guro: mula sa muling pagdidisenyo at pag-aangkop ng mga leksyon, hanggang sa pagtugon sa panibagong hanay ng mga burukratikong rekisito upang umayon sa pabagu-bagong polisiya. Ang oras at lakas na dapat sana’y nakatuon sa pagtuturo at paghubog sa mga mag-aaral ay nauubos sa paghabol sa mga pagbabagong hindi naman nila hiniling.

    Naninindigan ang OFR na ang ganitong pabago-bagong kurikulum na hindi dumaan sa sapat at makabuluhang konsultasyon ay hindi lamang dagdag-pahirap sa mga guro, kun’di tahasang nagpapakita ng pagsasawalang-bahala sa kanilang propesyonal na kaalaman at karanasan. Higit pa rito, nilalabag nito ang karapatan ng mga mag-aaral sa isang makabayan, siyentipiko, at dekalidad na edukasyon na nakabatay sa pangmatagalang pagpaplano, sapat na suporta, at demokratikong partisipasyon ng lahat ng sektor na apektado ng mga ipinapanukalang pagbabago.

    Photo By: All U.P. Academic Employees Union

    Sa antas kolehiyo, malinaw din ang sunod-sunod na neoliberal na atake sektor ng edukasyon. Mariing tinututulan ng OFR ang nakabinbing “Reframed General Education Curriculum Component” ng Commission on Higher Education (CHED), na naglalayong bawasan ang 36 GE units tungo sa 18–21 units upang umayon sa lohika ng merkado. Sa balangkas na ito, itinuturing na “redundant” ang mga kursong tulad ng Kasaysayan, Sining, at Pilosopiya—mga larangang pundamental sa paghubog ng kritikal at mapanuring mamamayan. Sistematikong pagpapatuloy ito ng naunang pag-atake sa GE, gaya ng pagtanggal sa Filipino at Panitikan bilang core subjects noong 2018.

    Ang ibanabanderang repormang “pagpapahusay” ng kurikulum ay malinaw na tumatalima sa neoliberal na pagsasaayos ng edukasyon kung saan sistematikong pinaliliit ang espasyo ng humanidades at agham panlipunan upang bigyang-daan ang produksiyon ng mas “market-ready” na lakas-paggawa. Sa halip na itaguyod ang pagbuo ng ganap na indibidwal, unti-unting tinatanggal ang mga kursong humuhubog sa kakayahang magtanong, mag-isip nang malalim, umunawa sa kasaysayan at lipunan, magbigay ng kritika, at makipag-ugnayan nang may malasakit sa kapwa.

    Sa huli, hindi lamang mga estudyante ang apektado. Kaakibat ng pagbawas ng GE units ang direktang banta sa trabaho ng mga guro sa humanities at social sciences, na malinaw na nagpapakita na ang ganitong mga reporma ay hindi lamang usapin ng kurikulum kun’di isang tuwirang pag-atake sa layunin ng edukasyon at sa mga sektor na bumubuo nito.

    Bukod dito, patuloy na dinaranas ng mga gurong makabayan ang laganap na red-tagging at iba’t ibang anyo ng sistematikong pag-atake. Iginiit ng OFR na ang edukasyon ay esensyal sa paghubog ng mga kritikal at progresibong indibidwal na inihahandang manilbihan sa pagpapaunlad ng bansa. Imbes na limitahan ang espasyo ng kalayaang pang-akademiko, nararapat itong palakasin at protektahan ng estado bilang pagkilala sa karapatang pantao ng mga guro at mag-aaral. Mahalaga ito upang matiyak ang isang ligtas at malayang espasyo sa edukasyon mula sa banta ng pribatisasyon, neoliberalisasyon, red-tagging, at militarisasyon.

    Photo By: All U.P. Academic Employees Union

    Sa loob ng pamantasan ng Unibersidad ng Pilipinas, ipinatatambol din ng OFR ang panawagan na promosyon, dagdag na plantilla items, at regularisasyon para sa lahat. Sa kasalukuyan, talamak ang kontraktuwalisasyon sa pamantasan kung saan tinatayang dalawa sa kada limang kawani o 40% ng kabuuang empleyado sa UP Diliman ay mga Job Order at Contract of Service (JO/COS). Pinalalala ng kontraktuwalisasyon ang kondisyon sa empleyo at paggawa ng mga manggagawang kontraktuwal, tinatanggalan sila ng karapatang mag-unyon at protektahan ang sarili, at sinasadlak sa paulit-ulit na pangamba dulot ng end-of-contract.

    Kaugnay nito, isinusulong din ang makatarungang pagtutumbas ng bilang ng teaching units sa Physical Education (PE) classes sa buong UP System. Ipinunto ng mga guro sa PE na sa kasalukuyan, 1.33 teaching units lamang ang katumbas ng dalawang oras ng pagtuturo ng PE courses. Kaisa ang OFR sa panawagang 1:1 na pagtutumbas ng oras at teaching units para sa mga guro sa PE.

    Ngayong taon, ginugunita rin ang ika-sampung taon mula nang matupok ng apoy ang Faculty Center ng Kolehiyo ng Arte at Literatura. Hindi makatarungan at simbolo ng pagpapabaya na sampung taon na ang lumipas at hanggang ngayon ay wala pa ring maayos na opisina ang mga guro at kawaning nawalan ng opisina dulot ng sunog. Masidhi ang paninindigan ng OFR na nararapat nang wakasan ang KALbaryo at dapat tugunan ng pamantasan ang karapatan ng Kolehiyo ng Arte at Literatura na magkaroon ng isang permanente at marangal na tahanan at isulong ang mas agarang pagtugon sa kakulangan sa imprastruktura.

    Sa kabuuan, naninindigan ang OFR na ang mga suliraning kinahaharap ng sektor ng edukasyon, mula sa mababang sahod at lumalalang kondisyon sa paggawa, hanggang sa kawalan ng konsultasyon at patuloy na pag-atake sa mga guro, ay hindi hiwa-hiwalay na usapin, kun’di magkakaugnay na manipestasyon ng mas malalim na krisis sa sistema ng edukasyon.

    Ngayong buwan ng Mayo, ipinapaalala sa atin na ang tagumpay ng kilusang paggawa ay nakasandig sa pagkakaisa ng mga manggagawa sa buong daigdig. Kaya nararapat lamang na palakasin ang ating hanay, isulong ang karapatan sa disente at nakabubuhay na sahod, at magkaisa sa pagsulong ng progresibo at makabayang edukasyon.

    #MayoUno

    #PondoSaEdukasyonHindiSaKorapsyon

  • Kaayohan Summit 2025: Centering Wellness, Welfare, and Well-being in UP

    Kaayohan Summit 2025: Centering Wellness, Welfare, and Well-being in UP

    In order for the University of the Philippines (UP) to serve the people well, it has to ensure the wellness, welfare, and wellbeing of its own community. 

    This, in essence, was one of the key messages that came out of the Kaayohan Summit on December 1-2, 2025 at the Melchor Hall Theater, College of Engineering, UP Diliman, Quezon City.

    Guided by the theme “Kaayohan para sa Tanan: Wellness, Welfare, and Well-being in the University,” the two-day event sought not only to articulate the challenges to well-being experienced by UP’s workforce but also to propose for policies that enable the community to better deliver its indispensable public service to the country. 

    The summit brought together faculty, REPS, administrative staff, and contractual personnel from across the UP System. At the core of the summit was the Kaayohan framework adopted by the UP Office of the Faculty Regent, which emphasizes that honor, excellence, and service rest fundamentally on the well-being of its people.

    This framework recognizes that a university’s capacity to teach, conduct research, and deliver public service is inseparable from the conditions of its workers. 

    The Summit identified some of the systemic issues faced by the UP community. These include heavy workloads, unclear or unfair promotion pathways, limited institutional support, mobility and housing issues, and persistent job insecurity undermine the university’s mission. 

    By confronting these issues head-on, the summit aimed to advocate for a policy shift toward a healthier and more humane academic environment. 

    The keynote address delivered by Dr. Paul Michael Hernandez of the UP Manila Healthy University Office highlighted the urgency of institutionalizing well-being. He urged the university community to advocate not only for better funding but also for structural commitments that protect worker welfare. 

    Dr. Hernandez called for allocating five percent of UP’s annual budget to health and wellness — similar to the Gender and Development budget requirement. By linking well-being initiatives to systemic funding mechanisms, he emphasized the need for long-term solutions rather than piecemeal efforts.

    Challenges to well-being

    The plenary discussions, meanwhile, highlighted the various challenges that undermine the well-being of university personnel. 

    In the first plenary session on wellness, speakers pointed to mental health concerns, unsafe spaces, physical accessibility issues, and the emotional toll of being overworked and undervalued. 

    Prof. Ervina Espina of the UP Ugnayan ng Pahinungod said that there are some unsafe spaces in UP where a “culture of silence” exists. 

    Meanwhile, Prof. Pat Carranza, a mobility advocate and head of the UP College of Music’s Music Education Department, added that the lack of reliable transportation within UP Diliman creates daily hardships, especially for those with mobility concerns.

    Job insecurity among Job Order/Contract of Service (JO/COS) or contractual workers has been a central concern among the university workforce, said Anna Cruz of the Alliance of Contractual Employees in UP (ACE UP). She emphasized that these employees, who perform essential roles yet lack job stability, must be fully included in the university’s wellness planning. 

    Dr. Shelley Ann Dela Vega added preventive care also needs to be on top of the wellness agenda. She reminded delegates that institutional support for early health interventions can significantly improve long-term outcomes for employees.

    The role of institutional support in well-being

    The second plenary discussions during the first day focused on institutional support for welfare. The discussions revealed substantial gaps in career development, compensation, and benefits.

    Ms. Perlita Raña, national president of the All-UP Academic Employees’ Union (AUPAEU), critiqued the current salary system, asserting that there seems to be a disconnect between employees’ growing expertise and their stagnant pay levels. Staff Regent-elect Rey Espanto, meanwhile, commented that equity remains uneven across constituent universities, urging UP to standardize benefits under the principle of “One UP.” 

    Two UP System officials shared updates on the Angelo Jimenez administration’s efforts to address wellness concerns.

    Assistant Vice President for Administration Prof. Richard Javier announced a UP-TESDA partnership for free capacity building, while Assistant Vice President for Academic Affairs Ian Kendrich Fontanilla discussed the Office of the Vice President for Academic Affairs’ grants and fellowships, among other things.

    Well-being and academic freedom

    During the second day, speakers participated in a plenary session focusing on the importance of academic freedom and how threats to academic freedom impact on the wellness, well-being and welfare of members of the UP community.

    Former Faculty Regent and UP Manila Prof. Carl Marc Ramota discussed efforts from the faculty community at defending academic freedom in UP in a climate of political repression and red-tagging. He noted the formation of the Committee for the Promotion of Academic Freedom and Human Rights in most Constituent Universities in UP as one of the important developments that need to be seen through in the next coming years.

    Professors Willy Alangui of UP Baguio and Regletto Imbong of UP Cebu discussed how faculty members and other UP community members in their own CUs faced the various challenges and threats to their exercise of academic freedom. 

    Alangui asserted that academic freedom is of utmost importance in order to achieve Kaayohan. Imbong, meanwhile, cited former UP President Francisco Nemenzo, who said that academic freedom is for those who need it the most – the poor and marginalized sectors of Philippine society.

    Both emphasized the need for both collective action and solidarity with other sectors of Philippine society as crucial in asserting democratic rights.

    Ruby Anna Bernardo, national chair of the Alliance of Concerned Teachers (ACT), noted the larger context of the threats to academic freedom and human rights in the country. She gave various examples of how educators, both in the public and private sector, and in all levels, have asserted for salary increases and greater benefits but were targeted with reprisals. 

    Bernardo also noted the successes achieved by such assertions.

    Synthesizing best practices, proposals

    Throughout the two-day summit, participants of the various UP CUs participated in workshop discussions in order to consolidate both the common issues they face and formulate proposals grounded in the Kaayohan framework. 

    At the end of the summit’s second day, representatives from the breakout sessions of faculty, admin, REPS and JO/COS workers reported back to the plenary gathering to outline three main issues that their sectors face in achieving Kaayohan, as well as the proposed policies and institutional responses needed to address the challenges.

    These issues and proposals were to be consolidated into one Kaayohan Declaration, representing the community’s collective will to transform UP into a nurturing, democratic, and inclusive institution. The document will include actionable steps and policy shifts that would be submitted to the Board of Regents, ensuring that the summit’s insights translate into institutional reforms. 

    In successfully consolidating these issues and proposals into one declaration, the Kaayohan Summit served as a beginning of a more intentional, system-wide movement for worker well-being in the national university. 

    In closing the Kaayohan Summit, Faculty Regent Early Sol Gadong thanked both the organizers and participants for taking the time and making the effort for the summit’s success. She said that the summit emphasized the importance of centering wellness, welfare, and well-being in policy discussions, and affirmed that UP’s capacity to serve the people depends on how well it serves its own community.

    Some photos of the Summit:

    Photos by Ehcel Hurna of UP Manila IPPAO

    Day 1:

     









  • Statement of the Offices of the UP Sectoral Regents on the Co-Terminus with the Incumbent (CTI) Status of PGH Positions

    Statement of the Offices of the UP Sectoral Regents on the Co-Terminus with the Incumbent (CTI) Status of PGH Positions

    We express our grave concern regarding the reclassification of hundreds of plantilla positions at the Philippine General Hospital (PGH) into “Co-Terminus with the Incumbent” (CTI) status.

    This action, which was acted upon unilaterally by the PGH administration, poses a direct threat to the job security, professional growth, and morale of our essential hospital personnel. Among the most affected are utility workers, ward assistants, nursing aides, and other support staff indispensable to hospital operations. They are those in Salary Grades 1 to 4 who are the most vulnerable among our workforce.

    In a dialogue with the All UP Workers Union – Manila Chapter, PGH Director Dr. Gerardo Legaspi confirmed that the DBM had ordered 1,940 positions to be tagged as CTI. Without prior consultation, dialogue, or even notification with affected staff or the Union, the PGH administration submitted a counterproposal offering more than 400 positions for CTI conversion. This blatant disregard for due process directly violates the Collective Negotiation Agreement (CNA) between the University and the AUPWU.

    Under this plan, CTI status threatens our personnel’s job security, because once vacated, these positions will be abolished. PGH’s workforce will be reduced over time, jeopardizing not only current employees’ tenure and career progressions but also compromising hospital operations especially as PGH is expected to expand its services under Republic Act No. 12210.

    We assert that any significant change to PGH’s staffing structure must be immediately suspended and subjected to a thorough and transparent review. This is an issue that deserves attention within and beyond the UP Community, as PGH serves not only as a vital training ground for health professionals, but also as the country’s foremost public hospital, serving some of the most marginalized members of society. Thus, these decisions must, at the minimum, be discussed by the Board of Regents.

    We therefore call on the PGH administration to disclose all communications and documents related to the CTI directive and the submitted counterproposal. We urge them to respect the CNA and engage in genuine consultation with the AUPWU and other affected sectors. Disregarding the welfare of our workforce essentially undermines our mission of public service.

    We, your Staff Regent, Student Regent, and Faculty Regent, stand firmly in solidarity with PGH workers and all members of the University community in defending labor rights, democratic governance, and integrity in public service.

    Francesca Mariae M. Duran
    Student Regent

    Early Sol A. Gadong
    Faculty Regent

    Marie Theresa S. Alambra
    Staff Regent

  • Mensahe sa UP Manila School of Health Sciences – 1st SHS-Wide Recognition Rites

    Mensahe sa UP Manila School of Health Sciences – 1st SHS-Wide Recognition Rites

    Larawan mula sa UPM School of Health Sciences FB Page
    Larawan mula sa UPM School of Health Sciences FB Page


    Maayong hapon sa inyo tanan. Magandang hapon po sa inyong lahat.

    Una kong nalaman ang tungkol sa UP Manila School of Health Sciences noong bahagi ako ng Academic Union at bago pa maging Faculty Regent. Sa tuwing pumupunta kami sa UP Tacloban ay sinisikap naming makapunta rin sa SHS Palo para makausap ang ating faculty at staff doon. Noong naging faculty regent na ako ay napuntahan ko rin sa wakas ang Baler, Koronadal, at Tarlac campuses. 

    Sa ilang beses kong pagpunta ay dalawa ang laging tema ng aking mga nakikita’t naririnig:

    Sa isang banda, kailangang kailangan ng SHS ng suporta sa imprastruktura at pasilidad, gayundin ng dagdag na items at panahon para sa advanced studies at research ng ating mga kaguruan at kawani — matingkad pa sa aking alaala ang napakalaking butas sa bubong ng faculty room sa Palo, kung saan sobrang init kapag summer dahil hindi ito malagyan ng aircon, samantalang kailangan namang magpayong sa loob ng building tuwing tag-ulan. 

    Halos ganito din ang sitwasyon sa Koronadal, kung saan naman kailangan pang magbenta ng mga guro ng kalamansi at kung ano pang bungang kahoy para may pambayad sa LBC at sa Baler, kung saan matagal ding natengga ang paggamit ng ilang kwarto at buildings na nasira ng bagyo. 

    Higit na maayos ang imprastruktura sa Tarlac, pero kagaya ng mga guro sa ibang SHS campus ay kulang na kulang din sila ng pagkakataong mag-aral, mag-research, at mag-publish dahil sa kakulangan ng plantilla items at iba pang suporta.

    Ngunit sa kabilang banda, kahit laging may kirot sa aking puso ang pagbisita sa ating SHS campuses, lagi rin akong may baong tuwa pag-alis. Naikot ko na po ang lahat ng mga campuses ng UP sa buong bansa — mula Baguo, Cebu, at Mindanao — pero sa SHS campuses lang po may mga estudyanteng marunong bumati ng good morning o good afternoon. Sa SHS campuses din laging binibida ng mga guro ang accomplishments ng kanilang mga estudyanteng nagtop sa board exam, nagbalik upang magturo sa SHS, o marubdob na nagsisilbi sa kani-kanilang mga bayan. Lahat nang ito ay nakakamtan ng UP MANILA SCHOOL OF HEALTH SCIENCES kahit na limitado ang suporta sa kanila.

    Isipin niyo na lang kung ano pa ang maaabot ng modelong ito kung higit pa silang nabibigyan pansin at resources.

    Sinasabi ng iilan na nagbabago na ang mukha ng mga Iskolar ng Bayan — may twang na kapag nagsasalita, parking space na ang pino-problema, at mas pinipili na ang single origin handcrafted coffee imbes na mag-make tusok tusok ng kwek kwek at fish balls. Hayahay na rin daw ang mga estudyante ngayon, lalo pa’t may AI na, kaya higit nang marami ang mga may latin honors.

    Kung may marinig o mabasa man kayong nagsasabi nito, sana ay maimbitahan natin silang bumisita sa kahit aling SHS campus, para makita nila ang mga isko at iska na matatas sa paggamit ng sariling wika, kinakapos ng pambayad sa traysikel, at nabubuhay sa isang pakete ng noodles sa buong araw. Ipaalam natin natin sa kanila ang SHS campuses kung saan kahit walang numerical grades ay masigasig na nag-aaral ang mga estudyante at nangunguna sa mga licensure exams. Ipakilala natin sa kanila ang bawat mag-aaral sa SHS campuses na kailanma’y hindi mapapantayan ng artipisyal na kaalaman ang kaugaliang likas na mapagkalinga at mapagmalasakit.

    Sa Class of 2025, hihiramin ko lang ang sinabi ng isa sa mga guro niyo. Nagsimula kayo sa pandemya at ngayo’y magtatapos sa delubyo. Hindi naging madali ang bawat hakbang, ngunit kahapon ay nagsipagtapos kayo sa pambansang pamantasan. Ang bawat isa sa inyo ang matingkad na halimbawa ng paggamit ng galing nang may dangal sa paglilingkod bayan. 

    Hangad kong may Return Service Agreement man o wala, lagi’t lagi sana kayong itutulak ng inyong puso na patuloy na magsilbi sa komunidad na higit na nangangailangan sa inyong husay at malasakit.

    Panginbulahan, Class of 2025! Padayon at magandang hapon pong muli sa inyong lahat!

     

    EARLY SOL A. GADONG
    28th UP Faculty Regent

    23 Hulyo 2025
    Cine Adarna, UP Diliman

  • Pahayag ng UP Office of the Sectoral Regents sa ika-4 na State of the Nation Address ni Pangulong Marcos Jr.

    Pahayag ng UP Office of the Sectoral Regents sa ika-4 na State of the Nation Address ni Pangulong Marcos Jr.

    Tiyak, larawan ng “pag-unlad” ang muling ipipinta ni Pang. Ferdinand Marcos Jr. sa kanyang pang-apat State of the Nation Address (SONA). Pero batid natin ang katotohanan: lalong nalulugmok sa matinding krisis sa ekonomiya, edukasyon, kalikasan, at karapatang pantao ang mga mamamayan.

    Maaaring ipagmamalaki niya ang diumano’y tagumpay sa negosasyon kay US Pres. Donald Trump: kkapiranggot na isang percentage point na pagbaba ng taripa kapalit ang mas maluwag na pagpasok ng mga produktong US sa bansa. Habang pinalalakas ang dayuhang kontrol sa ating ekonomiya, patuloy naman ang pagdurusa ng mga Pilipino sa pagtaas ng presyo ng bilihin at nananatiling di sapat ang kakarampot na dagdag-sahod, lalo pa’t laganap ang job insecurity.

    Sa halip na tugunan ang mga ugat ng kahirapan at kawalang-katarungan, patuloy ding binabawasan ang pondo para sa edukasyon at mga serbisyong panlipunan. At dahil hindi nito matugunan ang pangangailangan ng sambayanan, pinatitindi lang ni Marcos Jr. ang panunupil sa mga kritikal na tinig. Sa mga akademikong espasyo tulad ng UP, tumitindi ang mga atake sa akademikong kalayaan, pumapasok ang mga militar at pinagbabantaan ang mga guro, estudyante, at mananaliksik na lumalaban para sa kanilang mga karapatan.

    Samantala, sa kabila ng mga postura ng pagpapanagot sa nakaraang tiwaling administrasyong Duterte, lumalabas na wala itong masyadong interes o tulak na makamit ng bayan ang hustisya. Habang positibo ang pagkakasakdal kay dating Pang. Rodrigo Duterte sa International Criminal Court, binigo naman tayo ng Korte Suprema sa pagbabasura ng impeachment kay VP Sara Duterte. Sa desisyon nito, ipinagkait ng kataas-taasang korte ang pagkakataong mapanagot ang mga Duterte sa mga alegasyong paglustay sa pondo ng bayan. Ipinakikita nito ang kawalan ng hustisya sa bansa.

    Binibigo din tayo ng administrasyong Marcos Jr. sa pagharap sa krisis sa klima. Malinaw ito sa lantad na kawalan ng paghahanda ng gobyerno sa harap ng inaasahan nang matinding pagbaha sa Kamaynilaan na nagdulot ng pagkawala ng kabuhayan, bahay, at buhay ng maraming Pilipino.

    Sa harap ng lahat ng ito, nananawagan tayo sa komunidad ng UP at mga mamamayang Pilipino na tumindig para ihayag ang tunay na SONA, at igiit ang ating mga karapatan at kinabukasan sa harap ng kainutilan ng kasalukuyang mga nasa kapangyarihan.

    Partikular sa akademikong sektor, nananawagan tayong doblehin ang badyet ng edukasyon. Kailangang itaas na ang sahod ng mga guro’t kawani, kabilang ang pagtakda ng PhP36,000 na sahod para sa Salary Grade 1. Hiling din nating itaas ang Instructor 1 sa Salary Grade 16, at bigyan ang Teacher 1 ng minimum na PhP50,000 buwanang sahod.

    Hindi rin natin binibitiwan ang panawagan para sa de-kalidad at higit na aksesibleng mga pasilidad at serbisyo, gayundin ang pagpapabilis ng pag-apruba ng plantilla items at pagtigil ng kontraktwalisasyon sa ating mga kawani’t kaguruan.

    Ipaglalaban natin iyan dahil iyan ang nararapat at makatarungan.

    Presyo ibaba! Sahod itaas!

    Itigil ang red-tagging at paglabag ng karapatan at akademikong kalayaan!

    Marcos singilin! Duterte panagutin!

    Francesca Mariae M. Duran
    Student Regent

    Early Sol A. Gadong
    Faculty Regent

    Marie Theresa S. Alambra
    Staff Regent

    28 Hulyo 2025

  • Nagkakaisang panawagan ng UP Sectoral Regents sa Araw ng Kasarinlan sa Pilipinas

    Ngayong ginugunita natin ang ika-126 anibersaryo ng Araw ng Kalayaan, inaalala natin hindi lang ang kasaysayan ng paglaban sa dayuhang pananakop, kundi pati ang nagpapatuloy na tungkulin ng bawat mamamayan at institusyon na ipaglaban ang mabuting pamamahala at pananagutan sa ating gobyerno.

    Bilang mga kinatawan ng iba’t ibang sektor sa Unibersidad ng Pilipinas (UP), at bilang mga mamamayang naninindigan para sa isang tapat at makatarungang pamahalaan, mariin naming ipinapanawagan sa Senado ng Pilipinas na gampanan ang konstitusyonal nitong tungkulin bilang Impeachment Court kaugnay ng reklamong impeachment laban kay Pangalawang Pangulong Sara Duterte.
     
     
    Imoral, labag sa Saligang Batas, at di katanggap-tanggap ang naging hakbang ng Senado na ibalik sa Kamara ang reklamong impeachment. Obligasyon ng Senado na tipunin ang sarili bilang Impeachment Court at simulan ang paglilitis sa kaso, isang obligasyong nakaugat sa sistemang demokratiko at hindi maaaring talikuran.
     
     
    Hindi sapat ang pananahimik sa harap ng seryosong mga paratang ng katiwalian at maling paggamit ng pondo ng bayan, lalo na ng confidential funds ng Office of the Vice President at Department of Education. Ang ganitong klase ng pondo, na hindi dumaraan sa sapat na pagsusuri o oversight, ay matagal nang bulnerable sa abuso. Sa kaso ni Vice President Duterte, malinaw na may sapat na batayan para ituloy ang impeachment proceedings.
     
     
    Ang proseso ng impeachment ay isang mahalagang mekanismo ng checks and balances na itinatadhana ng Saligang Batas. Banta sa sistemang demokratiko ang anumang pagtatangkang iwasan, atrasan, o antalahin ang tungkuling ito ng Senado.
     
     
    Sa diwa ng Araw ng Kalayaan, hinihimok namin ang taumbayan na maging mapagbantay. Ang bawat sentimo ng kaban ng bayan ay nararapat lang na gamitin para sa kapakinabangan ng nakararami, hindi para sa kapangyarihan at kapritso ng iilan. Huwag nating hayaang makaiwas sa pananagutan ang mga lider na lumalabag sa tiwala ng taumbayan.
     
     

    Panagutin ang dapat panagutin! Ituloy ang impeachment proceedings!

     
     
    Francesca Mariae M. Duran

    UP Office of the Student Regent

    Early Sol A. Gadong

    Opisina ng Faculty Regent

    Marie Theresa G.S. Alambra
    Office of the Staff Regent

  • FR Gadong: Gender-responsive urban mobility must be inclusive, care-centered

     
    Nagsilbing tagapagsalita si Faculty Regent Early Sol A. Gadong sa nakalipas na Cycling Cities Conference na ginanap sa Lungsod ng Iloilo, noong ika-2 ng Hunyo 2025. Ang conference ay bahagi ng padiriwang ng Iloilo Bike Festival at dinaluhan ng iba’t ibang kasapi ng akademya, private sector, at ahensya ng gobyerno.
     
    Sa panayam na naglalayong pahalagahan ang gender inclusivity in urban mobility, binigyang diin ni FR Gadong na hindi lamang behavioral issues ang dapat tutukan upang malutas ang lumalalang problema ng urban mobility. Ayon sa kanyang pananaliksik ay karamihan sa mga kalsada ng Pilipinas ay dinisenyo para sa “solo, able-bodied, male commuter.” Dahil dito, naisasantabi ang mga pangangailangan ng mga kababaihan, matatanda, queer people, iyong may mga mobility issues, at ang mga bumibyahe na may kasamang bata o mabibigat na dala.
     
    Iminungkahi ni FR Gadong na dapat mas maging inclusive at participatory ang pagpaplano, mas maging konektado, mailaw, at malawak ang mga sidewalk at bike lanes, at lalo pang palawakin at palalimin ang pagtuturo tungkol sa road hierarchy na nagsasabing, “Those who have more power on the road have more responsibilities.” Ibig sabihin ay mas dapat nabibigyang prayoridad sa kalsada ang mga pedestrian, bike user, at iba pang bulnerableng sektor.
     
    Bago pa man naging UP Faculty Regent ay aktibo si FR Gadong sa mga usapin ng active mobility at road safety. Naging editor siya ng Ilongga Bicycle Diaries, antolohiya ng mga sanaysay ng 19 babaeng siklista sa Iloilo. Isa rin siya sa mga masugid na tagapagtaguyod ng mga women’s bike rides sa lungsod.
     
    Kabilang sa mga tagapagsalita ang mga kinatawan ng Move as One Coalition, PhilCycling, Department of Economy, Planning, and Development (DepDev), LGU ng Quezon City, Pasig City at Iloilo City, Department of Human Settlements and Urban Development (DHSUD), at GOBility Netherlands.
     
    Ang Iloilo Bike Festival ay sponsored ng Iloilo City Government at magtatagal hanggang ika-15 ng Hunyo 2025.